Rwy’n falch iawn o gael ysgrifennu’r
Rhagarweiniad hwn i’r Gwasanaeth sy’n cael ei ddarparu
gan Wales Legislation Online. Mae’r gwasanaeth wedi bod ar
waith ers tair blynedd bellach. Mae’r dadansoddiad cynhwysfawr
o bwerau a deddfwriaeth eilaidd y Cynulliad Cenedlaethol a geir
gan y Gwasanaeth yn unigryw. Mae’n llawn haeddu’r gymeradwyaeth
a roddwyd iddo gan Bwyllgor Dethol ar Faterion Cymreig Ty’r
Cyffredin yn ei adroddiad, The Primary Legislative Process as it
Affects Wales, a gyhoeddwyd ym Mawrth 2003. Croesawodd y Pwyllgor
y gwaith allweddol a gyflawnwyd gan Wales Legislation Online. Mae’n
adnodd gwirioneddol werthfawr.
Mae gan y Gwasanaeth hwn ddau brif bwrpas pwysig. Yn gyntaf,
mae’n dadansoddi’r Deddfau Seneddol hynny sy’n
rhoi pwerau i’r Cynulliad Cenedlaethol yn ôl penawdau
pwnc. Yn ail, mae’n nodi’r ddeddfwriaeth a wnaed
ganddo. Bydd y Gwasanaeth yn cael ei diweddaru’n gyson
ar gyfer y ddau. Nid yw’r Cynulliad yn ymarfer ei bwerau
yn ôl meysydd pwnc ond yn ôl Deddfau Seneddol penodol.
Gellir gweithredu yng Nghymru, y swyddogaethau hynny yn gall
Gweinidogion eu gweithredu yn Lloegr o dan y Deddfau hyn, naill
ai yn llawn gan y Cynulliad, neu yn rhannol gan y Cynulliad ac
yn rhannol gan y llywodraeth ganolog neu gan y Cynulliad a Gweinidogion.
Mae pob Deddf sy’n rhoi pwerau i’r Cynulliad yn gwahaniaethu
i’r graddau y mae gan y Cynulliad bwerau. Nid oes unrhyw
egwyddorion cyffredinol yn y cyswllt hwn; o ganlyniad, mae’n
rhaid dadansoddi pob Deddf yn llawn. Ers 1999, mewn rhai Deddfau,
mae San Steffan wedi rhoi pwerau i’r Cynulliad nad ydynt
yn cael eu hymarfer gan Weinidogion yn Lloegr. Yn ogystal, gwnaed
newidiadau mawr i’r Deddfau Seneddol y soniwyd amdanynt
yn y Gorchymyn Trosglwyddo Swyddogaethau cyntaf a roddodd bwerau
cychwynnol i’r Cynulliad.
Wrth i gwmpas pwerau’r Cynulliad fynd yn fwy cymhleth,
mae pwysigrwydd y Gwasanaeth yn cynyddu. Mae’r tîm
golygyddol wedi gwneud newidiadau sylweddol i’w fformat
a fydd yn galluogi defnyddwyr i ddefnyddio’r gwasanaeth
yn gyflymach er mwyn gweld pwerau’r Cynulliad a’r
ddeddfwriaeth a wnaed ganddo. Y Gwasanaeth yw’r unig ffynhonnell
ganolog, o hyd, o wybodaeth i aelodau a swyddogion y Cynulliad,
i ymarferwyr cyfreithiol ac ymarferwyr eraill, ac i bawb sy’n
ymwneud â bywyd cyhoeddus Cymru.
Rwy’n cefnogi’r gwaith angenrheidiol a phellgyrhaeddol
hwn ac yn dymuno’r gorau i’r Gwasanaeth i barhau
i lwyddo yn y dyfodol.
|